Giao mùa thu – đông: Vì sao dễ ho, viêm họng kéo dài và cách chăm sóc đường hô hấp

Ho rát cổ mấy hôm không dứt, tiếng khàn đặc mỗi sáng thức dậy, uống đủ loại siro mà vẫn cứ tái đi tái lại mỗi khi trời trở gió — đây là nỗi khổ quen mặt với rất nhiều người cứ vào tháng 9–10 hằng năm. Có người mất ngủ vì ho về đêm, có người ngại đi ra ngoài vì tiếng ho khiến người xung quanh e dè. Phòng khám năm nào cũng đón nhiều người tới vì đúng tình trạng này — không phải ngẫu nhiên, mà là quy luật lặp lại theo mùa.

Vì sao giao mùa dễ ảnh hưởng đến đường hô hấp

Theo y học cổ truyền, mũi họng và phổi là “cửa ngõ” tiếp xúc trực tiếp với khí hậu bên ngoài. Khi trời chuyển từ nóng sang lạnh nhanh, cơ thể chưa kịp thích nghi, phong hàn hoặc phong nhiệt dễ xâm nhập qua đường hô hấp trên, biểu hiện thành ho, ngứa rát họng, sổ mũi, đôi khi kèm mệt mỏi, sợ lạnh hoặc sợ gió. Ở góc độ hiện đại, đây cũng là giai đoạn niêm mạc hô hấp dễ bị kích ứng do thay đổi nhiệt độ, độ ẩm giảm, và là mùa virus, vi khuẩn đường hô hấp hoạt động mạnh hơn.

Vị thế của Đông y – thuốc Nam trong chăm sóc đường hô hấp

Ho, viêm họng tái phát theo mùa là nhóm bệnh mà thuốc Nam dân tộc có bề dày kinh nghiệm hàng trăm năm tại Việt Nam — gừng, tắc chưng đường phèn, mật ong, kinh giới, tía tô là những vị thuốc quen thuộc trong mỗi gia đình từ đời này qua đời khác, không phải ngẫu nhiên mà được truyền lại lâu vậy. Dĩ nhiên, với các ca cấp cứu hô hấp (khó thở nặng, viêm phổi, nhiễm khuẩn cần kháng sinh) thì đó là thế mạnh không thể thay thế của Tây y; nhưng với ho, viêm họng tái đi tái lại theo mùa, không do nhiễm khuẩn cấp, Đông y và thuốc Nam dân tộc có nhiều kinh nghiệm quý để hỗ trợ cơ thể phục hồi và nâng sức đề kháng bền lâu hơn là chỉ cắt cơn tạm thời.

Dấu hiệu nên đi khám sớm, không nên tự chăm ở nhà quá lâu

Ho nhẹ, rát họng 2–3 ngày rồi tự hết là phản ứng thông thường của cơ thể. Cần đi khám nếu: ho kéo dài trên 2 tuần không giảm; sốt cao hoặc sốt kéo dài; khó thở, thở khò khè, đau tức ngực; ho ra đờm đặc màu vàng xanh hoặc lẫn máu; khản tiếng kéo dài không rõ nguyên nhân — đây là những dấu hiệu cần bác sĩ chuyên khoa hô hấp thăm khám, xét nghiệm khi cần.

Chăm sóc tại nhà theo kinh nghiệm dân gian

Giữ ấm vùng cổ, ngực và lòng bàn chân khi thời tiết thay đổi đột ngột; súc miệng bằng nước muối ấm loãng vài lần mỗi ngày; uống nước ấm, hạn chế đồ uống lạnh; trà gừng ấm, quất chưng đường phèn hoặc mật ong pha nước ấm để làm dịu cổ họng; ngủ đủ giấc, tránh để cơ thể quá mệt vì sức đề kháng giảm sẽ khiến triệu chứng dai dẳng hơn.

Đông y có thể hỗ trợ điều gì

Với các trường hợp ho, viêm họng tái phát nhiều lần theo mùa, Đông y có thể hỗ trợ điều hòa cơ thể, giảm nhẹ triệu chứng và góp phần nâng cao sức đề kháng, song song với hướng dẫn của bác sĩ nếu người bệnh đang có chỉ định điều trị khác. Nếu có dấu hiệu bất thường, người bệnh nên đi khám chuyên khoa hô hấp ngay, không nên trì hoãn.

Nếu cần tư vấn thêm về tình trạng cụ thể, quý khách có thể liên hệ hotline của phòng khám để được trao đổi trước khi quyết định thăm khám.