TỔNG QUAN VỀ TẮC MẠCH VÀNH – MẠCH CẢNH DO MỠ MÁU CAO
Mỡ máu cao (tăng cholesterol, triglyceride) làm hình thành mảng xơ vữa bám vào thành động mạch. Khi các mảng này phát triển và gây hẹp hoặc tắc các mạch máu lớn như động mạch vành (nuôi tim) hoặc động mạch cảnh (nuôi não), sẽ dẫn tới nhồi máu cơ tim, đột quỵ não, thậm chí tử vong đột ngột.
Y học hiện đại xác nhận rằng, hơn 80% trường hợp nhồi máu cơ tim – đột quỵ có liên quan đến rối loạn mỡ máu. Đông y gọi hiện tượng này là “huyết ứ – đàm trệ – can uất – tâm tỳ suy yếu”, trong đó đàm trọc và huyết ứ là căn nguyên nguy hiểm nhất.
TẮC MẠCH VÀNH – MẠCH CẢNH: HỆ QUẢ CUỐI CÙNG CỦA MỠ MÁU CAO KHÔNG KIỂM SOÁT
Mạch vành là hệ thống động mạch nuôi tim, mạch cảnh là động mạch chính đưa máu lên não. Khi mỡ máu cao kéo dài, LDL-cholesterol và triglyceride lắng đọng tạo thành mảng xơ vữa, lâu ngày gây hẹp lòng mạch, nứt vỡ – hình thành cục máu đông, gây thiếu máu não, nhồi máu tim.
Đông y xem đây là hậu quả của khí trệ – huyết ứ – đàm trọc nội sinh làm cản trở lưu thông huyết mạch. Tại Sinh Đông Y, điều trị không chỉ là hạ mỡ máu, mà là khai thông huyết mạch – hoạt huyết tiêu ứ – kiện tỳ hóa đàm – thanh can trấn tâm.
NGUYÊN NHÂN GÂY TẮC MẠCH DO MỠ MÁU CAO
Sự tích tụ cholesterol xấu (LDL), triglyceride cao và giảm HDL là nguyên nhân trực tiếp hình thành mảng xơ vữa. Khi kết hợp với cao huyết áp, tiểu đường, hút thuốc lá và stress, nguy cơ tắc mạch tăng đột biến.
Đông y phân tích nguyên nhân theo ba yếu tố chính: hư (tỳ hư), thực (đàm – ứ – nhiệt), và khí trệ.
6 nguyên nhân chính gồm:
-
1. Mỡ máu cao kéo dài không kiểm soát:
Là yếu tố tiên quyết hình thành mảng xơ vữa động mạch.
-
2.Cao huyết áp – tiểu đường:
Làm tổn thương nội mạc mạch máu, tạo điều kiện mảng bám hình thành.
-
3. Hút thuốc lá, uống rượu:
Làm tăng oxy hóa LDL, thúc đẩy viêm trong lòng mạch.
-
4. Tâm hỏa vượng – can uất khí trệ (Đông y):
Gây rối loạn dẫn truyền và làm ứ trệ khí huyết.
-
5. Đàm trọc – huyết ứ:
Đàm làm đặc máu – huyết ứ làm mạch bị tắc nghẽn lâu ngày.
-
6. Tuổi cao – rối loạn nội tiết – ít vận động:
Làm chậm lưu thông máu – thúc đẩy mảng xơ vữa hình thành.
AI DỄ BỊ TẮC MẠCH VÀNH – MẠCH CẢNH?
- Người có mỡ máu cao (LDL >130 mg/dL, triglyceride >150 mg/dL)
- Người hút thuốc, uống rượu thường xuyên
- Người có bệnh nền: tiểu đường, tăng huyết áp, gan nhiễm mỡ
- Người béo bụng – ít vận động
- Người sau tuổi 45, đặc biệt là nam giới
- Người từng có cơn đau thắt ngực, thiếu máu não thoáng qua
DẤU HIỆU CẢNH BÁO TẮC MẠCH VÀNH – MẠCH CẢNH
- Tắc mạch vành: đau ngực trái, tức ngực, khó thở khi gắng sức
- Tắc mạch cảnh: hoa mắt, chóng mặt, đau đầu kéo dài
- Tê yếu chân tay, nói khó, giảm trí nhớ
- Hồi hộp, tim đập nhanh hoặc loạn nhịp
- Mệt mỏi mãn tính, mất ngủ, dễ cáu gắt
- Trong nhiều trường hợp: đột ngột đột quỵ – nhồi máu cơ tim không báo trước
CHẨN ĐOÁN TẮC MẠCH – PHÁT HIỆN TRƯỚC KHI BIẾN CHỨNG
Chẩn đoán gồm xét nghiệm mỡ máu, siêu âm Doppler mạch máu, điện tim, đánh giá nguy cơ tim mạch tổng thể. Đông y dựa trên tứ chẩn – phân thể chứng huyết ứ, đàm trọc, can khí uất.
-
Chẩn đoán lâm sàng
- Mạch huyền sáp, lưỡi đỏ sẫm, có điểm ứ huyết
- Sắc mặt xám, dễ hồi hộp, mất ngủ, hay tức ngực
- Có biểu hiện can uất – tâm hỏa – khí trệ – đàm thấp
-
Chẩn đoán cận lâm sàn
- Xét nghiệm: cholesterol toàn phần, LDL, HDL, triglyceride
- Siêu âm Doppler mạch cảnh: xác định mức độ hẹp, mảng xơ vữa
- Điện tim, siêu âm tim, nghiệm pháp gắng sức
- Chụp CT-angiography mạch vành nếu nghi nhồi máu cơ tim
- Đánh giá nguy cơ tim mạch theo thang điểm Framingham
ĐIỀU TRỊ TẮC MẠCH DO MỠ MÁU CAO THEO SINH ĐÔNG Y
Mục tiêu điều trị tại Sinh Đông Y là giảm mỡ máu – tiêu đàm trọc – hoạt huyết – khai thông huyết mạch – điều hòa khí huyết và tạng phủ.
- Tứ chẩn phân thể – cá nhân hóa phác đồ điều trị
- Châm cứu – xoa bóp – bấm huyệt:
-
-
Huyệt Tâm du, Can du, Huyết hải, Nội quan, Tam âm giao
-
-
Thảo dược tiêu biểu:
-
Đan sâm, xạ can, hoạt thạch, hạ khô thảo, thảo quyết minh, kê huyết đằng
-
Bài thuốc tiêu đàm, hoạt huyết, thanh can, kiện tỳ
-
-
Kết hợp:
-
Ăn kiêng khoa học
-
Tập luyện nhẹ nhàng đều đặn
-
Theo dõi huyết áp, nhịp tim, mỡ máu định kỳ
-
PHÒNG NGỪA TẮC MẠCH VÀNH – MẠCH CẢNH: KHÔNG CHỜ TỚI BIẾN CHỨNG
- Kiểm soát mỡ máu – huyết áp – đường huyết từ sớm
- Không hút thuốc, hạn chế rượu bia
- Ăn nhiều rau xanh, giảm mỡ động vật, đường tinh luyện
- Tập thể dục vừa sức ít nhất 30 phút/ngày
- Thăm khám tim mạch định kỳ, đặc biệt sau 40 tuổi
- Kết hợp dùng thảo dược Đông y để ổn định khí huyết, tiêu đàm, thông mạch
Bạn đang cần
điều trị bệnh
hiệu quả?
Liên hệ ngay với Minh Đạo Đường để được thăm khám
trực tiếp bởi thầy Sinh Đông Y.
